Handelingen

Elim, Dorpsstraat 23 - Hervormde Kerk

Uit Reliwiki

Versie door Cube (Overleg | bijdragen) op 6 mrt 2011 om 15:37 (Orgel)


Algemene gegevens
Genootschap : PKN Hervormd
Gemeente : Hoogeveen
Plaats : Elim
Adres : Dorpsstraat 23
Provincie : Drenthe
Jaar ingebruikname : 1917
Huidige bestemming: kerk
Naam kerk : Hervormde kerk
Architect : Beijlevelt, J.
Monument-status: Rijksmonument


Geschiedenis


Inleiding

Hervormde kerk in 1916 gebouwd naar ontwerp van architect J. Beijlevelt uit Amsterdam. Een anonieme gever uit de omgeving van Soest heeft door een schenking de stichting van de kerk mogelijk gemaakt. Het veenkoloniale kanaaldorp, gelegen in één van de jongere ontginningsgebieden, is voortgekomen uit de oprichting van de Hervormde gemeente in 1915.

De kerk is gebouwd in een aan Berlage verwante baksteenarchitectuur. De kerk is gelegen op een plein, begrensd door een gemetseld muurtje met ezelsrug. De pastorie ten noordoosten van de kerk is tegelijk met de kerk ontworpen; deze is echter voor bescherming van ondergeschikt belang. Aan de achterzijde (NO) is een recente uitbreiding, die buiten bescherming valt.

Omschrijving

Zaalkerk van vijf traveeën met aan de voorzijde (W) een centraal geplaatst torenlichaam met de entree. In baksteen opgetrokken gevels met trasraam en een streks gemetselde laag ter hoogte van de plint, een rand siermetselwerk en vlechting langs de dakrand; topgevels met natuurstenen aanzetstenen en afdekplaten.

Het zich verjongend torenlichaam op vierkante basis gaat over in een achtzijdige toren met vier uurwerken; natuurstenen hoekelementen beaccentueren deze overgang. Achtzijdige met leien gedekte spits met weerhaan; in de toren verticale smalle vensters met gekleurd glas-in-lood. In de voet van de toren de rondboogentree met keperboogvormige omlijsting en hardstenen stoep. Ter weerszijden van de toren twee portalen onder lessenaarsdak. De traveeën in de zijgevels worden geleed door gemetselde lisenen waartussen steeds een drielichtsvenster met glas-in-lood (vernieuwd). Alle vensters met natuurstenen lateien en lekdorpels. Aan beide zijgevels ter hoogte van de vierde travee een portaal onder zadeldak met een rondboogentree.

Aan de achterzijde een lager bouwdeel (consistorie) onder afgewolfd zadeldak met verticale zesruitsvensters onder strek met natuurstenen aanzetstenen; in de oostgevel een deur.

Interieur

Houten zichtbare kapconstructie (springwerk), grotendeels gepleisterde gevels (2/3e deel) met gemetselde lisenen en strekken; oorspronkelijk bankenplan en preekstoel. Consistorie met houten lambrizering en balkenplafond.

Orgel

Het orgel is in 1920 gebouwd door de firma Bakker & Timmenga (Leeuwarden).

Dispositie
  • Manuaal: Bourdon 16' - Prestant 8' - Holpijp 8' - Viola 8' - Octaaf 4' - Fluit 4' - Woudfluit 2' - Mixtuur 2-3 sterk.
  • Pedaal (aangehangen): Bourdon 16' (transm.).

Mechanische sleeplade. Manuaalomvang: C-f3. Pedaalomvang: C-d1.

Waardering

Kerk van cultuur-, architectuurhistorisch en stedebouwkundig belang vanwege de plaats die het inneemt in de geschiedenis van Elim, de bouwstijl, de hoge mate van gaafheid van ex- en interieur en de markante situering.

Exterieur

<Gallery> Afbeelding:Elim N.H.Kerk 1917.jpg Afbeelding:Elim PKN Hervormde kerk.jpg|ansichtkaart 1980 <Gallery>