Handelingen

Budel-Dorplein, Hoofdstraat 201 - Jozef (1951 - 2014)

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: Jozef
Genootschap: Rooms Katholieke Kerk
Provincie: Noord-Brabant
Gemeente: Cranendonck
Plaats: Budel-Dorplein
Adres: Hoofdstraat 201
Postcode: 6024AB
Sonneveld-index: 07244
Jaar ingebruikname: 1951
Architect: Pontzen, N.H.
Huidige bestemming: buiten gebruik (2014)
Monument status: Rijksmonument, later afgevoerd

Geschiedenis

Buitengewoon belangrijke wederopbouwkerk met dubbeltorenfront en kruisingtoren. In 1892 verrees op de hei bij Budel de zinkfabriek van de Waalse broers Dor. De arbeiders van de fabriek – aanvankelijk vooral afkomstig uit Wallonië – werden gehuisvest in een nieuw dorp bij de fabriek, dat alle nodige faciliteiten bood, behalve een kerk. Dat was lastig, omdat de arbeiders dan in Budel of Hamont naar de kerk moesten – te voet. Daarom werd in 1896 in een van de fabrieksgebouwen een kapel geopend. Bij gebrek aan een kerkklok werden de diensten aangekondigd door de fluit van de fabriek.

Pas in 1952 kreeg Budel-Dorplein een echte eigen kerk, gewijd aan de H. Jozef, uiteraard. Hij was immers timmerman en is de patroon van de arbeiders. Vanaf die tijd werden de gelovigen niet meer met een fluit, maar met twee echte klokken naar de mis geroepen. Deze kregen de namen Emile en Lucien, naar de broers die eigenaar waren van de fabriek.

Inmiddels is de zinkfabriek in 1973 gesloten, maar de kerk heeft het bedrijf van de gebroeders Dor overleefd. Een tijdlang, tenminste, want in 2012 maakte het bisdom bekend de kerk te willen sluiten. Hoewel de inwoners van Dorplein het daar niet mee eens waren was het in 2014 toch zover: als enige van de kerkgebouwen in de gemeente Cranendonck werd de Sint-Jozefkerk gesloten.

Vanaf eind maart 2014 is (ondanks de tijdelijke aanwijzing als Rijksmonument) de kerk "leeggehaald", waartegen toen door de locale gemeenschap is geprotesteerd.

Monumentomschrijving

  • Naam monument: H. Jozef
  • Bouwstijl: Traditionalisme
  • Bouwperiode: 1951
  • Bijzonderheden: Toegevoegd n.a.v. een inventarisatie van de Rijksdienst voor de Monumentenzorg, 2004
  • Omschrijving: Rooms-katholieke kerk.
  • Plattegrond: basiliek
  • Bijgebouwen: sacristie/ consistorie
  • Toren: 2 hoektorens, 1 vieringtoren
  • Materiaalgebruik: baksteen, natuurstenen blokken
  • Dak: zadeldak met pannen
  • Bijzonderheden: biechtstoel te zien

In de media

  • Uit; Eindhovens Dagblad 16 januari 2014

De Sint Jozefkerk in Budel-Dorplein is door de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, Jet Bussemaker, aangewezen als rijksmonument. Dit gebeurde op verzoek van het Cuypersgenootschap. Het Cuypersgenootschap zet zich in voor het behoud van bouwkundig erfgoed uit de negentiende en twintigste eeuw. Zij hebben eind 2011 vijf kerken die volgens hen de stempel rijksmonument verdienen, voorgedragen aan het ministerie van OCW. Daarvan zijn er nu twee als dusdanig gequalificeerd waaronder het gebouw in Budel-Dorplein. "De kerk heeft een bijzondere geschiedenis en is van uitzonderlijke architectonische kwaliteit", zegt Leo Dubbelaar van het Cuypersgenootschap. Sinds de fusie van de Cranendonckse parochies die per 1 januari in is gegaan, is de kerk in Budel-Dorplein niet meer in gebruik. De kerk is de enige van alle Cranendonckse kerkgebouwen die op slot is gegaan. Wat er met het kerkgebouw gaat gebeuren nu het niet meer in gebruik is, is nog onduidelijk.

  • Uit Eindhovens Dagblad 10 juli 2014

BUDEL-DORPLEIN - Minister Jet Bussemaker van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap trekt alsnog de status van rijksmonument van de Sint-Jozefkerk in Budel-Dorplein in. Het Cuypersgenootschap kan daartegen in hoger beroep en gaat zich daarover beraden.

  • Uit "Eindhovens Dagblad", 13 november 2020
Na zes jaar leegstand is St. Jozefkerk in Budel-Dorplein verkocht

BUDEL-DORPLEIN - De kogel is spreekwoordelijk door de kerk: na ruim zes jaar leegstand is er een koper gevonden voor de St. Jozefkerk in Budel-Dorplein. Roy de Leijer 13-11-20, 18:19 Laatste update: 13-11-20, 18:24 Dat meldt ‘huismeester’ en vrijwilliger van de kerk Jac Duis. ,,Een echtpaar uit Weert heeft het gebouw gekocht. Ze zijn zich op dit moment aan het bezinnen over wat ze precies met het nieuwe gebouw willen”, vertelt Duis.

Goed gevoel over nieuwe invulling

Hij is blij dat er eindelijk een koper is gevonden voor de St. Jozefkerk, die in 1952 werd gebouwd aan de Hoofdstraat, vlakbij de zinkfabriek. Duis: ,,Ik heb een goed gevoel over de nieuwe invulling. Dat maak ik op uit de door de nieuwe eigenaren getoonde betrokkenheid bij de gemeenschap en het gebouw.” Zelf hoopt de oud-Dorpleiner dat in de plannen ook ruimte is voor een devotiekapel. ,,Het uurwerk blijft in ieder geval lopen. En ook de kerkklokken blijven hangen”, aldus Duis.

Geen diensten sinds 2014

Sinds de fusie van de Cranendonckse parochies op 1 januari 2014 is de kerk aan de eredienst onttrokken. De afgelopen jaren passeerden verschillende kopers de revue. Zo waren er kandidaten die de kerk wilden kopen om er een museum van te maken. Maar tot een definitieve overeenkomst kwam het niet. Daar kwam woensdag verandering in, nadat eerder dit jaar een gespecialiseerde makelaar in de arm werd genomen.

Een woordvoerder van het bestuur van de Cranendonckse Corneliusparochie bevestigt de verkoop, maar geeft tevens aan dat er nog weinig bekend is over de nieuwe invulling, behalve dat daarbij ook rekening wordt gehouden met de Dorpleinse gemeenschap.

  • 2023 - Na te gaan of dit belangrijke gebouw inmiddels een nieuwe bestemming heeft gekregen, en zo ja welke.

Afbeeldingen

Afbeeldingen