Handelingen

Borne, Ennekerdijk 17 - Synagoge

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Genootschap: Nederlands Israëlitisch
Provincie: Overijssel
Gemeente: Borne
Plaats: Borne
Adres: Ennekerdijk 17
Postcode: 7622ED
Inventarisatienummer: 00119
Jaar ingebruikname: 1843
Architect:
Huidige bestemming: culturele bestemming
Monument status: Rijksmonument
Monumentenbordje 2014.jpg
9919


Geschiedenis

Buiten gebruik in 1964. In 1985 zorgde de stichting De Bornse Synagoge voor een volledige restauratie van de synagoge. Het gebouw heeft een culturele bestemming gekregen.

In 1842 werd aan de Ennekerdijk een synagoge gebouwd die blijkens de gevelsteen een jaar later in gebruik genomen werd. Binnen de joodse gemeente van Borne bestond een godsdienstig genootschap dat zich bezig hield met de studie van de Tora en zorg droeg voor de begrafenissen. Een vrouwengenootschap zorgde voor het onderhoud van de synagoge en de rituele voorwerpen. In 1897 werd een joodse school in gebruik genomen.

Na de Tweede Wereldoorlog werd de synagoge aanvankelijk gerestaureerd, maar het gebouw kreeg al spoedig een andere bestemming. In 1985 zorgde de stichting De Bornse Synagoge voor een volledige restauratie van synagoge, ritueel bad, school en onderwijzerswoning. De gebouwen hebben een culturele bestemming gekregen. Het voormalige joodse schooltje in de Oude Kerkstraat was eerst als slagerij en later als schuur in gebruik. In oktober 1998 werd het gesloopt, onder de voorwaarde dat het in de oude vorm herbouwd zou worden. Hiermee is in 2003 een begin gemaakt. De nieuwbouw zal de bestemming van woonhuis krijgen.

(Prentbriefkaart van Oud-Borne met links de joodse school, ca. 1920)

In 1960 werd de oudste joodse begraafplaats geruimd en werden de stoffelijke resten overgebracht naar de joodse begraafplaats aan de Prins Hendrikweg nabij de Twijnderstraat. Het onderhoud van de joodse begraafplaats berust bij de plaatselijke gemeente. Deze joodse begraafplaats staat op de Rijksmonumentenlijst, nr.
Monumentenbordje 2014.jpg
9932. Een gedenksteen op de begraafplaats en een monument in het stadje herinneren aan de omgebrachte plaatsgenoten.

Het dorp Borne dankt zijn ontwikkeling grotendeels aan de joodse familie Spanjaard (Salomon Jacob en zijn zonen Levie Salomon en Jacob Salomon) die er een bloeiende textielindustrie opzette. Rond 1910 bereikte de joodse gemeente van Borne zijn grootste omvang, daarna nam het aantal leden langzaam af.

Monumentomschrijving Rijksdienst

Voormalige Synagoge. Gebouwd in 1842. Een jaar later in gebruik genomen. Eenvoudig gebouwtje met rechte gevel waarin twee spitsboogvensters aan de straatzijde

Externe links

Afbeelding