Handelingen

Amsterdam, Dam 12 - Nieuwe Kerk: verschil tussen versies

Uit Reliwiki

Regel 68: Regel 68:
  
 
== Bezienswaardigheden ==  
 
== Bezienswaardigheden ==  
Praalgraf van Michiel de Ruyter (1607-1676) vervaardigd in 1681 door Rombout Verhulst.
+
* Praalgraf van Michiel de Ruyter (1607-1676) vervaardigd in 1681 door Rombout Verhulst.
 
+
* De eikenhouten preekstoel, door Albert Janszn. Vinkenbrinck (1649-1664).
De eikenhouten preekstoel, door Albert Janszn. Vinkenbrinck (1649-1664).
+
* Het grote orgel (1645) ontworpen door Jacob van Campen met beeldhouwwerk van Artus Quellijn.
 
+
* Gebrandschilderde venster, waaronder het grote venster in het zuider transept ter gelegenheid van de inhuldiging van koningin Wilhelmina in 1898. Vervaardigd door J.L.L. Schouten naar een ontwerp van O. Mengelberg.
Het grote orgel (1645) ontworpen door Jacob van Campen met beeldhouwwerk van Artus Quellijn.
+
* Koperen koorhek uit 1650.
 
 
Gebrandschilderde venster, waaronder het grote venster in het zuider transept ter gelegenheid van de inhuldiging van koningin Wilhelmina in 1898. Vervaardigd door J.L.L. Schouten naar een ontwerp van O. Mengelberg.
 
 
 
Koperen koorhek uit 1650.
 
  
 
[http://www.koppellink.org/c/zoekpagina-C.asp?Idnr=k60n KLIK voor informatie in andere SITES (Koppellink)]
 
[http://www.koppellink.org/c/zoekpagina-C.asp?Idnr=k60n KLIK voor informatie in andere SITES (Koppellink)]

Versie van 24 mei 2009 om 00:41


Algemene gegevens
Genootschap : Ned. Hervormde kerk
Gemeente : Amsterdam
Plaats : Amsterdam
Adres : Dam
Provincie : Noord-Holland
Jaar ingebruikname : 15e eeuw
Huidige bestemming: cultureel centrum
Naam kerk : Nieuwe Kerk
Architect :
Monument-status:
Zuidzijde van de Nieuwe Kerk.
Zuidzijde van het schip.


Geschiedenis

De geschiedenis van de Nieuwe Kerk begon omstreeks 1380 in de boomgaard van Willem Eggert. De Oude Kerk, de eerste parochiekerk van Amsterdam, werd te klein bevonden door de enorme groei van de stad in de tweede helft van de 14e eeuw. Op 15 november 1408 gaf de bisschop van Utrecht toestemming voor een tweede parochiekerk. De kerk werd gewijd aan Onze Lieve Vrouwe, en later aan Sint Cathrina.

Bouwgeschiedenis

De Nieuwe Kerk is in fasen tot stand gekomen. De oudste delen van de kerk zijn het koor en transept. Tijdens een stadsbrand in 1421 liep de kerk wel vertraging op, maar de schade bleef beperkt. Rond 1435 is men met de bouw van het schip begonnen. Oorspronkelijk zou het schip acht traveeën tellen, maar dit werden er vijf in verband met ruimtegebrek. In de tweede helft van de 15e eeuw werden de zijbeuken gebouwd en kwam er een lichtbeuk op het middenschip ten behoeve van lichtinval. Na 1538 is het noorder transept verhoogd tot de hoogte van de rest van de kerk. Dit is duidelijk te zien op een oude stadsplattegrond van Cornelis Anthoniszn. uit 1538, waar de kerk nog een lage noorder transept heeft.

Heeft de kerk de stadsbranden van 1421 en 1452 doorstaan, in 1645 ging het helemaal mis. Door werkzaamheden door loodgieters brandde de kerk, op het koor en straalkapellen na, geheel uit. Na deze brand is de kerk in Gotiserende stijl hersteld.

Toren

Ook waren er plannen voor een westtoren. Rond 1565 werd begonnen met de aanleg van een fundering. Maar na de Reformatie kwam de bouw algauw stil te liggen. Na de grote brand van 1645 werd de bouw van de toren weer opgepakt, vermoedelijk onder leiding van architect Jacob van Campen. Dit plan stopte alweer na zeven jaar toen de toren halverwege het middenschip was. Het stadsbestuur zou bang geweest zijn dat de toren de in aanbouw zijnde stadhuis zou overvleugelen.

In 1783 werd de torenstomp gesloopt en kwam er een Neogotische opbouw op het resterende restant van de toren. Eind 19e – begin 20e eeuw werd deze bovenbouw gesloopt, en werd de westgevel door architect C.B. Posthumus Meyes aan de hand van oude prenten weer hersteld naar de situatie van voor de brand van 1645.

De kerk is buiten gebruik, nu CC.

Bezienswaardigheden

  • Praalgraf van Michiel de Ruyter (1607-1676) vervaardigd in 1681 door Rombout Verhulst.
  • De eikenhouten preekstoel, door Albert Janszn. Vinkenbrinck (1649-1664).
  • Het grote orgel (1645) ontworpen door Jacob van Campen met beeldhouwwerk van Artus Quellijn.
  • Gebrandschilderde venster, waaronder het grote venster in het zuider transept ter gelegenheid van de inhuldiging van koningin Wilhelmina in 1898. Vervaardigd door J.L.L. Schouten naar een ontwerp van O. Mengelberg.
  • Koperen koorhek uit 1650.

KLIK voor informatie in andere SITES (Koppellink)

Afbeeldingen