Handelingen

Sassenheim, Hoofdstraat 217 - Dorpskerk

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: Dorpskerk
Genootschap: PKN Protestantse gemeente Sassenheim
Provincie: Zuid-Holland
Gemeente: Teylingen
Plaats: Sassenheim
Adres: Hoofdstraat 217
Postcode: 2171AR
Sonneveld-index: 03362
Jaar ingebruikname: 1595
Architect:
Huidige bestemming: kerk
Monument status: Rijksmonument 33032

Geschiedenis

Historische dorpskerk met toren.1574 verwoest, 1595 herbouw schip. In 1573 werd de kerk vernield. Maar restauraties in de jaren 1970 brachten aan het licht dat we hier toch te maken hebben met een romaans tufstenen schip uit de 12e eeuw. Onder de pleisterlaag kwam de typisch romaanse muur tevoorschijn: vijf spaarvelden gescheiden door lisenen met colonnetten. In elk spaarveld heeft een rondboogvenster gezeten en in het middelste spaarveld zat de ingang. Bij het verhogen van het schip zullen de grotere ramen zijn aangebracht. De toren is waarschijnlijk in het midden van de 13de eeuw toegevoegd. Bij een notariskantoor is 26 september 2007 de akte getekend voor de vorming van de Protestantse gemeente. Zowel de Ned. Hervormde Dorpskerk als de Gereformeerde Julianakerk blijven in gebruik.

Monumentomschrijving Rijksdienst

Aan N. zijde van het eenbeukig schip overblijfselen van tufstenen romaanse kerk uit de 12de eeuw. In de 15de eeuw vernieuwd, in 1956 hersteld. Romaanse toren van baksteen, in einde 15de eeuw verhoogd, gerestaureerd 1957. Ter plaatse van het M. E. koor ten O. van het schip een koorvormige uitbreiding uit omstreeks 1700. Bij restauratie 1971-73 romaans uiterlijk schip gereconstrueerd. Eenklaviers orgel van Hans Goltfuss, oorspronkelijk gemaakt voor de Gasthuiskerk te Delft in 1657. In 1973 gereconstrueerd en geplaatst in Sassenheim. Klokkenstoel met gelui bestaande uit een klok van W. Wegewaert, 1592, diam. 126 cm en een moderne klok. In torenportaal klok van A. de Stomme, 1563, diam. 42 cm, is buiten gebruik gesteld. Mechanisch torenuurwerk, B. Eijsbouts, 1906, voorzien van elektrische opwinding. Boven de toegangsdeur van de kerk zit een zonnewijzer op een rode plavuis, 28 cm in het vierkant, iets schuin in de muur van tufsteen gemetseld.

Orgel

In 1657 bouwde Hans Goltfusz een nieuw klein orgel voor de Gasthuiskerk in Delft. Johannes Duyschot reviseerde het instrument rond 1700. Door hem werd een Cornet toegevoegd. Tussen 1800 en 1850 werd de dispositie gewijzigd. In 1858 verhuisde het orgel naar de Christelijke Afgescheiden Kerk aan de Voldersgracht in Delft. A.N. van Lint reviseerde en wijzigde het orgel in datzelfde jaar. Het verhuisde opnieuw in 1883, naar de Gereformeerde Oosterkerk aan de Vlamingstraat. De Gereformeerde Oosterkerk aan de Vlamingstraat in Delft werd gebouwd in 1882 naar ontwerp van W.C. Coepijn. De overplaatsing werd uitgevoerd door A.M.Th. van Ingen. J.C. Sanders restaureerde het instrument in 1904. Hij vernieuwde de windlade, de tractuur, klaviatuur en windvoorziening. Het front werd vergroot met twee tussenvelden en twee zijtorens. Ook de dispositie is veranderd. De Oosterkerk werd in 1971 gesloten. Het gebouw is op de gevel na in 1972 gesloopt. Het orgel werd in 1971 verkocht aan de Hervormde Gemeente te Sassenheim. Deze kerk werd in 1971 en 1972 volledig gerestaureerd. Het Verweijs-orgel uit 1935 is hierbij gesloopt. In de jaren 1975 werd het Goltfusz-orgel gerestaureerd door K.B. Blank & Zn., hierbij geadviseerd door Klaas Bolt. Uitgangspunt was hierbij het herstel van de toestand van 1700. Deze restauratie werd met goed resultaat afgesloten, waarna het orgel op 25 april 1975 in gebruik is genomen. Het orgelbalkon begon echter te verzakken, waardoor een nieuwe restauratie nodig werd. Hans van Rossum voerde dit werk uit onder advies van Hans van Nieuwkoop en Rudi van Straten. Het schilderwerk en de ornamentiek van de orgelkas zijn ook hersteld. Een wat merkwaardige ingreep is het wegnemen van het pijpwerk van de tonen Cis, Dis, Fis en Gis (Manuaal) en Cis en Dis (Pedaal), zonder echter ook de klavieren aan te passen. De toetsen van het manuaal zijn nu doorverbonden met het klein octaaf. Op 4 april 1999 kon het orgel weer in gebruik worden genomen.

Externe links

Afbeeldingen

Exterieur

Interieur