Handelingen

De Lier, Kerklaan 8 - St. Leonardustempel (1872 - 1955)

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam object: St. Leonardustempel
Genootschap: Rooms-Katholieke Kerk
Provincie: Zuid-Holland
Gemeente: Westland
Plaats: De Lier
Adres: Kerklaan 8
Postcode:
Sonneveld-index: 01743
Jaar ingebruikname: 1872
Architect: Th. Asseler en C.P.W. Dessing
Huidige bestemming: gesloopt 1929 en 1955
Monument status: geen



Geschiedenis

Dit was de eerste Rooms Katholieke kerk in De Lier in de 19e eeuw.

Gesloopt en vervangen door nieuwbouw in twee etappes: 1929 (koor); 1955 (schip).

Ondanks dat er in 1872 in De Lier maar zo’n 7 à 8 katholieke gezinnen wonen, willen de broers Cornelis, Gerardus en Leonardus van Rijn graag een eigen kerk voor deze mensen stichten. Met de pastoor van Naaldwijk gaat Cornelis van Rijn naar de bisschop van Haarlem om toestemming te vragen voor de bouw van een bijkerk in De Lier. De broers Van Rijn zullen de financiering van de bouwkosten voor hun rekening nemen en door een storting van fl. 7.000,-- in een fonds voor het onderhoud van een kapelaan kan de toestemming niet uitblijven.

De familie Van Rijn gaat tot actie over. Aan de oever van het Leewater kopen ze een stuk grond van Jac. v.d. Berg. Ze maken dit eigenhandig bouwrijp. Aan de andere zijde van het water kopen ze twee aan de Hoofdstraat gelegen huizen op. Om een goede verbinding met deze Hoofdstraat te hebben, slopen de broers deze huizen en leggen daar een weg aan. In het verlengde van deze weg laten zij, naar het kerkterrein toe, - weer voor eigen rekening - een brug slaan.

Eindelijk kan de kerk gebouwd worden. Voor vijf en twintig duizend gulden bouwt aannemer-architect Christianus_Petrus_Wilhelmus_Dessing de kerk naar een ontwerp van Theo_Asseler . In alle vroegte (half 6) wordt in 1872, enkele dagen voor Kerstmis, de kerk ingezegend. Zij wordt toegewijd aan de in 1867 heilig verklaarde Martelaar van Gorcum: Leonardus. Vandaar de naam ‘Leonardus Tempel’. De luidklok in de toren is geschonken door L. van Leeuwen.

De gestaag groeiende katholieke gemeenschap krijgt de behoefte aan een eigen pastoor, waardoor ze een zelfstandige parochie kan worden. Pas in 1929, als er 65 gezinnen (355 zielen) zijn, geeft de nieuwe bisschop van Haarlem daarvoor toestemming. Deze nieuwe parochie krijgt de naam "H.H. Martelaren van Gorcum". Bij de kerk moet nu een pastorie worden gebouwd, echter de kerk is ook aan een grote restauratie toe. Aan de noord-oost zijde is deze 50 à 60 cm verzakt en het dak is geheel verrot. Voorts groeit het aantal parochianen sterk dus is er behoefte aan uitbreiding. Een ingestelde bouwcommissie komt tot de conclusie dat nieuwbouw de beste oplossing is in deze situatie.

De nieuwbouwplannen pakken echter te duur uit, waardoor men tot het besluit komt om het werk in fasen te gaan uitvoeren. Het priesterkoor zal worden gesloopt waarvoor in de plaats een deel van de nieuwe kerk zal worden gebouwd. Het te handhaven deel van de kerk wordt opgeknapt en ontdaan van de toren. Dit werk wordt aanbesteed op 15 juni 1929 en ingewijd op 13 maart 1930. Pas op 4 maart 1955 wordt de tweede fase van het werk aanbesteed. Daarna is de sloop van het laatste deel van de oude kerk een feit.

Zie: nieuwe kerk.

Gebouw

Eenbeukige zaalkerk in neoromaanse stijl met neoclassicistische elementen. Rechthoekige plattegrond met zes traveeën. Uitgebouwd priesterkoor. Zadeldak, waarvan de nokas haaks staat op de straat, baksteen gevels verstevigd met gelede steunberen met afzaat. De topgevels afgedekt door een ezelsruglijst. De voorgevel verticaal geleed door steunberen op de hoeken en het middenrisaliet. Gevelbekroning met klimmend gemetseld fries. Boven, achter het risaliet een houten ruitertoren, vierkant in twee geledingen, verlopend naar een achthoekige spits. Rondboog- en rozetvensters.

Bronnen

Vijftig jaar parochie De Lier (1929-1979), een uitgave van Werkgroep Oud-De Lier (Geschiedenis).

Afbeeldingen