Handelingen

Bergen, Dokter van Peltlaan 31 - Witte Kerkje

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: Witte Kerkje
Genootschap: PKN Gereformeerde Kerk
Provincie: Noord-Holland
Gemeente: Bergen (NH)
Plaats: Bergen
Adres: Dokter van Peltlaan 31
Postcode: 1861KB
Inventarisatienummer: 00592
Jaar ingebruikname: 1927
Architect: Boeyinga, B.T.
Huidige bestemming: woning
Monument status: Provinciaal Monument


Geschiedenis

Gebouwd als Gereformeerde Kerk in Bergen.

Zaalkerk met dakruiter, ontworpen door B.T. Boeyinga (1886-1969), in sobere expressionistische vormen, beïnvloed door de Amsterdamse School. Karakteristiek werk uit zijn oeuvre.

Als kerk in 2005 buiten gebruik gesteld. Inmiddels verbouwd tot woning.

Geschiedenis. Bron: amsterdamse-school.nl/objecten

Achtergrond

De kerk is een karakteristiek werk uit het oeuvre van Boeyinga. Het volgt zijn basiswerkwijze: een kubus die wordt doorsneden door een prisma, met haaks daarop weer een prisma. In het midden staat een dakruiter.

Het is interessant te lezen wat het "veertiendaagsch" tijdschrift Bouwbedrijf in januari 1928 schreef over de "Gereformeerde kerk aan de dr. Van Peltlaan te Bergen (N.-H)": "Een klein simpel kerkje, dat voor een minimaal bedrag gebouwd moest worden. De muren werden daarom van Belgische steen gemaakt, het bovendeel grijs gekleurd en de plint geteerd. Het dak werd met een solide donkere lei gedekt. De kap is van hout geconstrueerd (bijna uitsluitend battings 6,5x16,5cm) zonder eenige houtverbinding, met toepassing van Buldog kramplaten en bestaat uit 4 spanten en 2 geconstrueerde nokliggers. Deze nokliggers rusten aan het uiteinde op de topgevels. De zijdelingsche druk van de spanten wordt opgenomen in de portaalmuren, die in het verlengde van deze spanten liggen. Voor de twee hoofdspanten zijn deze muren nog verlengd met uitstekende steunberen. (...) De totale kosten van bouw en inrichting hebben rond f 21.000 bedragen (excl. directiekosten en banken). "

Interieur

"De inwendige ruimte is zoo hoog mogelijk in den kap opgevoerd en deze vlakken zijn wit gepleisterd. De lage onderwanden, afgesloten door een houten friesband, worden in warme kleuren behandeld. In de zeer eenvoudige gekleurde ramen zijn enkele medaillons aangebracht met symbolische voorstellingen, ontworpen en uitgevoerd door het atelier "De Vonk" te Heemstede (Schrier en de Ru). (...) Bij het maken van het plan is er op gerekend, dat het aantal kerkgangers in den seizoentijd 3 à 4 maal het gewone aantal kan worden. Daarom werden de banken voor een 150-tal zitplaatsen opgesteld met veel ruimte, welke ruimte met tijdelijke plaatsen kan worden aangevuld. Ook de zijportalen zijn zoo gelegen, met deuren in de richting van den kansel, dat daar noodplaatsen kunnen worden gemaakt. Verder is gerekend op het zeer gemakkelijke aanbrengen van kleine gaanderijen voor ruim 100 plaatsen met trappen in de portalen."

Recente ontwikkelingen

Het gebouw werd in 2005 aan de eredienst onttrokken. In 2011 is het gekocht door particulieren en omgebouwd tot woning/atelier.

Gebruikte bronnen 1. Bouwbedrijf, 20 januari 1928.

In de media

  • Uit Reformatorisch Dagblad, 29 maart 2011.

Een jong echtpaar uit Bergen (NH) heeft in die plaats de Witte Kerk gekocht, zo heeft Reliplan, een landelijk bureau voor herbestemming van kerkgebouwen, vorige week meegedeeld. Directeur Mickey Bosschert zegt dat het echtpaar het kerkgebouw wil gaan verbouwen en er zelf van plan is te gaan wonen. Het is niet de bedoeling dat er meerdere woningen in het gebouw komen. „Veel mensen hebben tegenwoordig graag een groot huis om in te wonen. Het is een prachtige kerk, die dateert uit 1926 en die is gebouwd naar een ontwerp van de bekende architect B.T. Boeyinga.”

De vraagprijs van het kerkgebouw was 985.000 euro. De verbouwingskosten worden geschat op een half miljoen euro. Bosschert wil niet zeggen hoeveel er voor de kerk is betaald.

Orgel

Het orgel is in 1954 gebouwd door de firma Fonteyn & Gaal (Amsterdam).

Dispositie
  • Manuaal 1: Prestant 8' - Roerfluit 8' - Octaaf 4' - Mixtuur 1⅓' 3 sterk.
  • Manuaal 2: Quintadena 8' - Spitsfluit 4' - Nasard 2⅔' - Prestant 2' - Terts 1 3/5'.
  • Pedaal: Subbas 16'.
  • Koppelingen: Manuaal 1 aan pedaal - manuaal 2 aan pedaal - manuaal 2 aan manuaal 1 - subkoppeling manuaal 2 aan manuaal 1.
  • Speelhulpen: 4 vaste combinaties (P, MF, F, T) - Vrije combinatie.

Elektro-pneumatische membraanladen. Manuaalomvang: C-g3. Pedaalomvang: C-f1.

Afbeeldingen

Exterieur