Handelingen

Sprang-Capelle, Hogevaart - Christelijke Gereformeerde Kerk

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam object: Christelijke Gereformeerde Kerk
Genootschap: idem
Provincie: Noord-Brabant
Gemeente: Waalwijk
Plaats: Sprang-Capelle
Adres: Hogevaart (tegenwoordig Julianalaan)
Postcode:
Inventarisatienummer:
Jaar ingebruikname:
Architect:
Huidige bestemming: in 1884 gesloopt
Monument status: geen



Geschiedenis

Christelijke Gereformeerde Kerk, bewerkte kadasterkaart 1832, jk

Toen Hendrik de Kock in 1834 met zijn kerk in Ulrum uit de Nederlandse Hervormde Kerk vertrok, kreeg dat in het land een vervolg, ook in Sprang. Een aantal leden van de Nederlands Hervormde Kerk willen zich ook afscheiden. Op 19 juli 1835, dus zo’n half jaar na de landelijke uittreding, worden twee broeders tot ouderling en twee tot diaken bevestigd door dominee H. P. Scholte te Genderen. Hij is de voorman van de beweging in deze regio. Zo is er een Christelijke Afgescheiden Gemeente te Sprang ontstaan.

Ook in ’s Grevelduin- Vrijhoeve-Capelle wil een groep uittreden uit de plaatselijke Nederlandse Hervormde Kerk. De uitgetreden kerkleden van Capelle, Vrijhoeve en ook uit Loon op Zand (Kaatsheuvel) worden per 1 maart 1837 een zelfstandige Christelijke Afgescheidene Gemeente te ’s Grevelduin- Vrijhoeve-Capelle, kortweg Vrijhoeve.

De beide groepen Sprang en Vrijhoeve werken nauw samen. In de periode 1835-1841 worden de samenkomsten gehouden bij een lid aan huis. Samen kopen ze in 1841 een boerderij aan de Hogevaart, op de hoek met de Westelijke Nieuwstraat, nu Julianalaan resp. Heistraat. Dan zijn de twee kerken geruisloos in elkaar opgegaan.

Vanaf 1869 heet het kerkgenootschap: Christelijke Gereformeerde Kerk.

In 1884 betrekt de geloofsgemeenschap een nieuw kerkgebouw. Zie daar verder.

Gebouwomschrijving

Na een veiling bij opbod en afslag op 29 april 1841, wordt van de erfgenamen van Andries de Bruijn een boerderij aangekocht. Het aankoopbedrag is ƒ 1.140,-, een niet onaanzienlijk bedrag voor die tijd.
Het gekochte is een huis, erf en tuin, gemeente Capelle, nummer E 883 en E 884 samen op 1.370 m2 eigen grond. Belendend: Z: de halve Nieuwstraat, N: verkoper en Adriaan Bartholomeusz van der Hoeven, O: halve Hoogevaart, W: grond in erfpacht van Antonie Klootwijk. Van de stal wordt een kerkruimte gemaakt en het voorhuis als pastorie ingericht. Om de kerk aan te duiden worden in de loop van de tijd verschillende namen gebruikt: ‘De kerk aan het bruggetje’ of ‘De kleine kerk’.

In 1881 komt de kerk vrij te staan omdat de pastorie wordt afgebroken voor nieuwbouw. Daarom moet de eindgevel versterkt worden met ankers, de roetvlakken worden uitgehakt, gaten worden volgemetseld en de hele gevel worden afgepleisterd. Zo is dat in het bestek voor de nieuwe pastorie opgenomen. Dit alles dankzij een royale bijdrage van een weldoenster.

Dezelfde weldoenster maakt het ook mogelijk om in 1884 een nieuw kerkgebouw op te trekken op eigen grond, in de boomgaard van het zelfde perceel. De oude kerk wordt na een laatste dienst op 17 augustus 1884 afgebroken.

Tot op heden zijn er geen afbeeldingen van het gebouw gevonden.

Bronnen

  • Kerkenboek Sprang-Capelle, Gebouwen en Geloven, uitgave van de Heemkundevereniging Sprang-Capelle, 2015.