Handelingen

Holysloot, Dorpsstraat Holysloot 30 - Hervormde Kerk

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: Hervormde Kerk
Genootschap: PKN Ned. Hervormd
Provincie: Noord-Holland
Gemeente: Amsterdam
Plaats: Holysloot
Adres: Dorpsstraat Holysloot 30
Postcode: 1028BE
Inventarisatienummer: 05704
Jaar ingebruikname: 1846
Architect: Bronke, G.
Huidige bestemming: kerk
Monument status: Rijksmonument 491139


Geschiedenis

Witte kerk met torentje. Gerestaureerd in 1992.

Omschrijving Rijksdienst

Inleiding

Op een werf gelegen, geheel vrijstaande witgepleisterde ZAALKERK uit 1847, gebouwd in opdracht van het College van Kerkvoogden van de Hervormde Gemeente, in sobere op gotische vormentaal geinspireerde bouwtrant. De eerste steenlegging vond blijkens de gedenksteen naast de ingang plaats op 9 september 1846. Het naastgelegen kerkhofje, eveneens op de werf gelegen, wordt deels omsloten door een haag, deels door een eenvoudig ijzeren hekwerk. Reeds in 1613 stond op de huidige plaats een Hervormde kerk.

NB. De aangebouwde consistorie onder pannen zadeldak, in 1910 aan de noordzijde met een entree vergroot, wordt bij restauratie (1995) herbouwd.

Omschrijving

Eenbeukig geheel witgepleisterd kerkgebouw op rechthoekige plattegrond, geplaatst op een gecementeerde plint onder een met rechtsdekkende opnieuw verbeterde Hollandse pannen gedekt zadeldak met aan de westzijde een grotendeels ingebouwde toren bekroond door een ingesnoerde leien naaldspits, smeedijzeren kruis en windvaan. Aan de oostzijde van de kerk in oorsprong een rechthoekige consistorieruimte met terzijde een ingang onder een pannen zadeldak. In de oostgevel zijn twee muurankers, op de nok bevindt zich een gemetselde schoorsteen. De noord- en zuidgevel bevatten elk drie spitsboogvensters met natuurstenen benedendorpels en gietijzeren kozijnen waarin drie verticale en zeven horizontale roeden zijn opgenomen. In de westgevel is aan weerszijden van de iets naar voren geplaatste toren een spitsboogvormig blind venster met benedendorpel aangebracht. Onder het linkervenster bevindt zich de gedenksteen. De entree in de toren bestaat uit een stoep met twee treden en een dubbele toegangsdeur waarboven het kalf en een door roeden in stralen verdeeld spitsboogvormig bovenlicht. Ter hoogte van het dak bevinden zich twee kleine vensters en rondom de toren aan elke zijde een rechthoekige galmgat met spitsboogvormig bovenlicht.

Inwendig wordt het schip overspannen door een blauwbeschilderde gordingenkap met trekstangen en dakbeschot, waarbij de kapspanten in het zicht zijn gelaten. In oorsprong op de vloer hardstenen zerken, waarvan enkele nog 17e-eeuws. In de toren twee toegangsdeuren naar de kerkruimte, alwaar in de noordhoek een trappartij naar de hogere torenruimten. De - weer bij restauratie terug te plaatsen - inventaris, deels afkomstig uit de vroegere kerk, omvat een zeskantige eikehouten kansel met het wapen van Holysloot, het doophek en banken voor de ouderlingen, alle daterend uit de 19e eeuw, op het doophek een koperen lessenaar met een Statenbijbel uit de 18e eeuw, twee 17e eeuwse koperen kroonluchters. Het eenklaviersorgel, in 1730 gemaakt door H. Van Giessen voor de Waalse kerk in Haarlem, is afkomstig uit de Gereformeerde kerk van Holysloot.

Waardering

Zaalkerk met toren en bijbehorende interieuronderdelen van algemeen belang vanwege de cultuur- en architectuurhistorische betekenis. Van groot situationeel belang vanwege de silhouetwaarde in het geisoleerd gelegen dorp in het open weidegebied van Waterland. De kerk is tevens een belangrijk markeringspunt binnen het beschermde dorpsgezicht van Holysloot.


Orgel

Het kleine orgel in Holysloot heeft een lange geschiedenis. Oorspronkelijk was het een tweeklaviers orgel, gebouwd door Van Giessen voor de Waalse Kerk in Haarlem. Mogelijk gebruikte de bouwer onderdelen van een bestaand huisorgel. In 1804 plaatste Friedrichs het instrument in de Hervormde Kerk te Ouderkerk aan de Amstel. Hierbij werd het omgebouwd tot een éénklaviers instrument, en het verkreeg een nieuwe windlade. In Ouderkerk bleef het orgel in gebruik tot 1865, waarna het werd vervangen. Het oude instrument kreeg een tijdelijke plaats in het gebouw van de Jongelingsvereniging, maar in 1867 werd het door Knipscheer in de Christelijke Gereformeerde Kerk van Amstelveen opgebouwd, met enkele wijzigingen in de mechaniek. De gemeente nam in 1899 een nieuw kerkgebouw in gebruik, waar het orgel weer een plaats kreeg. Maar in 1908 werd een groter orgel in gebruik genomen, zodat het oude instrument verhuisde naar de Gereformeerde Kerk te Holysloot. A. Bik voerde in 1942 restauratiewerkzaamheden uit. Hij verving het klavier door een ander klavier, mogelijk gemaakt door Herman Leichel in 1852. In 1997 is het orgel na een restauratie door De Graaf in de Hervormde Kerk van Holysloot geplaatst. Het werd op 8 november in gebruik genomen.

Externe links

Afbeeldingen

Exterieur

Interieur