Handelingen

Hoevelaken, Westerdorpsstraat 67 - Dorpskerk

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: Martinuskerk
Genootschap: PKN Hervormde gemeente Hoevelaken
Provincie: Gelderland
Gemeente: Nijkerk
Plaats: Hoevelaken
Adres: Westerdorpstraat 67
Postcode: 3871AV
Inventarisatienummer: 11695
Jaar ingebruikname: 16 e
Architect:
Huidige bestemming: hervormde kerk
Monument status: rijksmonument 22198 (Toren)
plattegrond


Geschiedenis

De toren van de hervormde kerk van Hoevelaken is het enige middeleeuwse monument in Hoevelaken. Hij stamt in oorsprong uit de vijftiende of zestiende eeuw. In de negentiende eeuw is hij van een nieuwe bakstenen bekleding voorzien. Na in de Tweede Wereldoorlog te zijn vernield werd de torenspits in 1949 herbouwd.

In de toren hangt de Mariaklok uit 1527. Samen met de restanten van een altaarsteen die beneden in de toren staat opgesteld vormen dit de enige resten uit de tijd dat het een rooms-katholieke kerk was. In 1594 ging de kerk in protestantse handen over. Een tweede klok werd in 1628 geschonken door de Vrouwe van Hoevelaken, Margareta van Zuylen van Nijeveld. Deze klok is in de twintigste eeuw hergoten.

De Hervormde Kerk werd in 1865 gebouwd ter vervanging van een middeleeuwse kerk waarvan de geschiedenis teruggaat tot vóór 1293. De kerk uit 1865 had tot 1936 een T-vorm. In dat jaar werd het zuiderzijschip aangebouwd. In de kerk bevinden zich een preekstoel uit 1865 en een kroonluchter uit 1791.

Tijdens het afbreken van het koor in 1865 bleek dat op de muren in het verleden wandschilderingen waren aangebracht. De tekeningen daarvan zijn bewaard gebleven en in beheer bij de Stichting Historisch Hoeflake. Door oorlog verwoest in 1944, hierna hersteld, diverse verbouwingen. Kerk is een gemeentelijk monument.

Monumentomschrijving Rijksdienst

Toren. Bakstenen bouwwerk uit de 15de of 16de eeuw, in de 19de eeuw in neogotische trant gewijzigd. Boven de toreningang het jaartal 1873. Klokkenstoel met gelui van twee klokken, waarvan een van J. Tolhuis, 1537, diam. 40,3 cm. en een replica van de klok van W. Both en E. van der Arck. Mechanisch torenuurwerk J. van de Kerkhof, Aarle-Rixtel, later voorzien van elektrische opwinding.

Orgel

Het orgel is in 2003 gebouwd door de firma B.A.G. Orgelmakers (G. Hoogendoorn) te Enschede. Het houten pijpwerk van de fluiten en de Subbas zijn afkomstig uit het vorige orgel in deze kerk. Adviseur was Jan J. van den Berg (Delft).

Op 7 juni 2003 is het orgel in gebruik genomen. De pijpen van het oude orgel werden verkocht aan belangstellende gemeenteleden. (48-02/49-03/50-03/51-04)

Dispositie
  • Hoofdwerk (manuaal 1): Prestant 8' - Roerfluit 8' - Quintadeen 8' - Octaaf 4' - Gedekte fluit 4' - Octaaf 2' - Mixtuur 1⅓' 4-5 sterk - Cornet 4' 4 sterk discant - Fagot 16' - Trompet 8' - Tremulant.
  • Bovenwerk (manuaal 2): Baarpijp 8' - Viola 8' - Vox céleste 8', vanaf c - Roerfluit 4' - Nasard 3' - Gemshoorn 2' - Terts 1 3/5' - Flageolet 1' - Dulciaan 8'.
  • Pedaal: Subbas 16' - Gedekt 8' - Roerquint 6' - Bazuin 16'.
  • Koppelingen: Hoofdwerk aan Pedaal - Bovenwerk aan Pedaal - Bovenwerk aan Hoofdwerk.
  • Tremulant gehele werk.

Mechanische sleepladen. Manuaalomvang: C-f3. Pedaalomvang: C-f1. Winddruk: 70 mm. WK.


Externe links

Afbeeldingen

Exterieur

Interieur